วันพุธที่ 7 ตุลาคม พ.ศ. 2558

คัด (ตึง) อก...ยกออกไงดี

คัดตึงหน้าอก เจ็บตึงเต้านม จะเรียกอะไรก็แล้วแต่ ถ้าเป็นผู้หญิงก็ต้องเคยมีประสบการณ์กันบ้างล่ะ เอ้า ถ้าคิดไม่ออก ก็ช่วงนั้นของเดือนไง การมีรอบเดือนที่เป็นเรื่องปกติของผู้หญิงเรา ก็มักมีอาการก่อนมีรอบเดือนที่ชวนหงุดหงิดใจไม่มากก็น้อย และอาการหนึ่งที่พบได้ก็คือ “อาการเจ็บคัดตึงเต้านม”


อาการปวดคัดตึงเต้านมเกิดจากการเปลี่ยนแปลงระดับฮอร์โมนเพศ 2 ตัวในร่างกาย คือ เอสโตรเจน (estrogen) และ โปรเจสเตอโรน (progesterone) ซึ่งในช่วงก่อนมีรอบเดือนระดับฮอร์โมนสองตัวนี้จะเพิ่มสูงขึ้น ส่งผลให้ต่อมน้ำนมมีขนาดใหญ่มากขึ้นกว่าเดิม และมีการคัดคั่งของของเหลวในร่างกายมากขึ้น ก็จะสังเกตเห็นเลยว่าเต้านมขยายขนาดขึ้น และมีอาการคัด ตึง และปวดได้ ซึ่งถือเป็นเรื่องปกติ แต่ถ้ามันรู้สึกไม่สุขสบายจริงๆ ทำไม้ ทำไม ถึงได้คัดตึงมากนักก็ให้ปฏิบัติดังนี้

·  ช่วงนี้ให้งด ชา กาแฟ ช็อคโกแลต ไปก่อน จะช่วยลดการคัดคั่งของของเหลวในร่างกายลงได้ในระดับหนึ่ง

·  ลดอาหารมัน ทานวิตามินเสริม เช่น น้ำมันอีฟนิ่งพริมโรส, วิตามิน บี 6 และวิตามิน อี ก็พอช่วยได้อยู่

·  งดสูบบุหรี่

·  ประคบร้อนบริเวณหน้าอกที่ปวดได้ แต่ให้ประคบเบาๆ ล่ะ

·  ถ้าปวดตึงมากกินยาแก้ปวดบรรเทาได้

·  ใส่ยกทรงช่วยพยุงหน้าอก ควรเลือกให้ขนาดพอดีกับเต้า ไม่หลวมไปหรือคับจนบีบรัดเกินไป




คุณแม่ตั้งครรภ์ก็มีปัญหาคัดตึงเต้านมได้เช่นกันค่ะ ก็แหม่...ช่วงนี้เต้านมกำลังเตรียมพร้อม เพื่อสร้างน้ำนมให้กับลูกน้อย เต้านมจะมีการขยายใหญ่ขึ้น ทำให้คุณแม่มีอาการเจ็บและคัดตึงเต้านมตามมาได้ แก้ปัญหาก็โดยการสวมเสื้อยกทรงที่เหมาะสม เวลาที่คุณแม่ขยับเขยื้อนหรือเคลื่อนไหวร่างกายจะได้ช่วยประคับประคองเต้านมไม่ให้เจ็บมากจนเกินไป ควรเลือกเสื้อยกทรงที่ผลิตจากผ้าฝ้ายหรือเส้นใยสังเคราะห์ที่มีความอ่อนนุ่ม ไม่คับหรือรัดแน่นจนเกินไป ไม่ควรมีโครง หรือถ้ามีก็ไม่ควรแข็งเกินไป พวกลูกไม้ประดับเยอะแยะก็เลี่ยงไปก่อน ไม่งั้นอาจทำให้ผิวหนังบริเวณเต้านมเกิดอาการระคายเคืองได้ ก็ให้อดทนสักนิดพอหลังจาก 3 เดือน ไปแล้ว อาการเจ็บตึงเต้านมจะหายไปเอง




พอถึงระยะหลังคลอดให้นมลูก ปัญหาคัดตึงเต้านมก็เกิดขึ้นได้อีก แต่คราวนี้อาจหนักหน่อย ถึงขั้น “เต้านมอักเสบ” กันเลยทีเดียว มักเกิดกับคุณแม่ที่ให้นมลูกเอง โดยการอักเสบอาจเกิดข้างเดียวหรือสองข้างก็ได้ สาเหตุเกิดจากการที่หัวนมมีรอยแตก ถลอก ซึ่งส่วนมากเกิดจากการให้ลูกดูดนมนานเกินไปก่อนที่น้ำนมจะถูกสร้างขึ้นมา การบีบนวดมากๆ ก็ทำให้เกิดได้ เช่น ในระยะแรกที่มีเลือดและน้ำเหลืองมาคั่งที่เต้านม คุณแม่ก็จะพยายามบีบเค้นน้ำนมออกเพื่อหวังลดอาการคัด ซึ่งการบีบในระยะนี้ยังไงก็ไม่มีน้ำนมออกมาแถมยังเร่งให้เกิดเต้านมอักเสบอีก การที่ลูกดูดนมไม่หมดเต้า อาจเพราะดูดไม่แรงพอหรือท่อน้ำนมอุดตันทำให้น้ำนมผ่านออกมาไม่ได้ ก็เป็นปัจจัยที่ก่อให้เกิดเต้านมอักเสบได้เช่นกันค่ะ


คุณแม่ที่เต้านมอักเสบจะมีอาการปวด บวม ผิวหนังแดงและร้อน ที่หัวนมอาจมีน้ำเหลืองคล้ายหนองไหลออกมา อาจมีไข้ต่ำๆ ด้วย ถ้ามีการติดเชื้อซ้ำอาจทำให้เกิดเป็นฝีขึ้นได้ แต่การติดเชื้อมักอยู่เฉพาะบริเวณที่เป็นฝี อ่านอาการแล้วก็อย่าเพิ่งกังวลใจไป แม้ว่าเต้านมอักเสบจะทำให้รู้สึกเจ็บขณะให้นม แต่โดยทั่วไปไม่จำเป็นต้องหยุดการให้นม ส่วนการดูแลคุณแม่สามารถทำได้ด้วยตัวเอง ซึ่งถ้าปฏิบัติอย่างเคร่งครัดมักหายได้ไม่ต้องพึ่งหมอ เว้นในบางกรณี เช่น ถ้ามีฝี อาจจำเป็นต้องหยุดให้นมและเจาะเอาหนองออกก่อน การดูแลเมื่อเต้านมอักเสบให้ปฏิบัติดังนี้ ให้ประคบเต้านมด้วยผ้าชุบน้ำร้อนประมาณ 10 นาที ทุก 2-3 ชั่วโมง และก่อนให้ลูกดูดนม เพื่อลดอาการปวดและทำให้น้ำนมไหลสะดวก ถ้ามีอาการปวดให้กินยาแก้ปวด เช่น พาราเซตตามอล ถ้ามีไข้ควรดื่มน้ำมากๆ เพื่อป้องกันการขาดน้ำ ส่วนการป้องกันการเกิดเต้านมอักเสบ ให้ทำความสะอาดหัวนมให้เพียงพอ และให้ลูกดูดนมอย่างถูกวิธี


แสดงความคิดเห็น